RUBENS QUARTET                   Seizoen 2013/14 - een vooruitblik

Tijdsschemering - het afscheid van de tonaliteit (1913-2013)

Weberns Bagatellen uit 1913 staan symbool voor een ommekeer in de muziekgeschiedenis. Het failliet van de tonaliteit opende nieuwe wegen en was de aanzet tot de enorme muzikale diversiteit van de twintigste eeuw. Het Rubens Quartet zoomt in op het moment van deze stilistische vulkaanuitbarsting, en gaat dieper in op de rijkdom aan nieuwe stromingen die ons in die periode letterlijk om de oren vliegen.

Het programma vermeldt werken die allemaal in hetzelfde korte tijdsbestek ontstaan zijn:

Webern - Sechs Bagatellen (1913)

Stravinsky - Drie stukken (1914)

Janáček - Eerste strijkkwartet "Kreutzer Sonate" (1923)

Schönberg - Derde strijkkwartet (1927)

Skalkottas – Griekse dans

Bartók - Vierde strijkkwartet (1927)

Aan het hof van Pruisen  

Vorst Frederik Willem II van Pruisen – bijgenaamd der dicke Lüderjahn, de dikke nietsnut - was behalve staatshoofd ook een verdienstelijk cellist, die verschillende muzikale grootheden uit de achttiende eeuw persoonlijk ontmoette. In de strijkkwartetten die hij bij hen bestelde, moest de cello natuurlijk een belangrijke, koninklijke rol spelen!

Programma:

Haydn – Strijkkwartet opus 50

Boccherini

Vranicky

Mozart - Strijkkwartet in F groot KV 590

Het strijkkwartetrepertoire omvat wat velen beschouwen als de grootste meesterwerken uit de geschiedenis van de westerse muziek. Johannes Brahms was uiterst zelfkritisch en veeleisend, maar heeft desondanks - gelukkig voor ons -een aantal van de meest geliefde kamermuziekwerken allertijden nagelaten. Niet alleen strijkkwartetten, maar ook verschillende trio's en kwintetten, pianokwartetten, en een genre dat hij zelf gecreëerd heeft, het strijksextet.
Aangezien het kamermuziekoeuvre van Brahms relatief klein is, maar bijzonder rijk van inhoud, zou het Rubens Quartet de gehele cyclus graag in Nederland uitvoeren. De realisatie van deze cyclus door een eerste klas Nederlands kwartet, samen met gerenommeerde gasten als Ferdinand Erblich (altviolist van het voormalige Párkányi Quartet), de Amerikaanse cellist Zuill Bailey, de Georgische pianiste Nino Gvetadze en diverse anderen, zou een bijzondere verrijking zijn van het Nederlandse kamermuzieklandschap.

In de programmering zijn er twee mogelijke scenario's: in zes concerten passen alle pianotrio's, strijkkwartetten, pianokwartetten, kwintetten en sextetten. Een uitgebreidere opzet omvat ook de sonates voor solo-instrument met piano (drie voor viool, twee voor klarinet/altviool en twee voor cello), en zou een totaal van acht of negen optredens maken. In tegenstelling tot het aantal concertprogramma's is het totale aantal benodigde musici verrassend klein: naast het Rubens Quartet zijn slechts zes extra instrumenten nodig: altviool, cello, piano, klarinet, hoorn en zang, tien musici in totaal. De hoornist en zanger(es) zijn slechts nodig voor één werk per musicus (het Hoorntrio en de Twee liederen voor zang, altviool en piano).

De kwartetleden kijken bijzonder uit naar de realisatie van dit project. In Nederland bijt de Doelen in Rotterdam het spits af met een klein gedeelte van de cyclus in november 2012. In de V.S. gaan de concerten in 2013 van start tijdens verschillende festivals. We zouden het bijzonder op prijs stellen als u zou willen overwegen om (een gedeelte van) deze bijzondere Brahms-cyclus in uw programmering op te nemen. Wellicht kan dit project een aanleiding zijn voor samenwerking tussen verschillende podia.

Voorbeeld Brahms-programma, m.m.v. pianiste Nino Gvetadze en klarinettist Levan Tskhadadze:

Strijkkwartet in c klein, opus 51/1

Klarinettrio, opus 114

Klarinetkwintet, opus 115

Voor verdere vragen, ook over de mogelijkheden tot cofinanciering van deze bijzondere productie, zijn we uiteraard graag bereikbaar.

Mozart met Marieke Schneemann

Na het opnemen van de vier fluitkwartetten van Mozart in mei 2012, zetten we onze ontdekkingsreis door deze prachtige muziek heel graag voort! Voor meer informatie over de bijzondere samenwerking met Marieke Schneemann, klik hier.